NL FR EN
www.belgium.be

Ruimtevaartonderzoek en -toepassingen

België is een belangrijke speler in het internationale ruimtevaart-landschap. Ons land heeft opmerkelijke wetenschappelijke en technische knowhow ontwikkeld, vooral op het gebied van aardobservatie. Dit is het moment om deze ervaring en kennis te gebruiken in de strijd tegen COVID-19.

Ruimtevaarttechnologie neemt een belangrijke plaats in in ons dagelijks leven. Steeds meer vanzelfsprekende toepassingen zijn afhankelijk van satellieten en de gegevens die ze verzamelen. Onze navigatiesystemen, weersvoorspellingen, en de live-evenementendie we op de voet volgen in de media zijn slechts enkele voorbeelden. 

Andere toepassingen lijken een minder directe impact te hebben op ons leven maar zijn van kapitaal belang bij de aanpak van fundamentele kwesties zoals voedselzekerheid, monitoring van het milieu en zelfs toegang tot gezondheidszorg. Dankzij gegevens van aardobservatiesatellieten kunnen we gewasgroei, luchtverontreiniging en ontbossing opvolgen op wereldschaal. Veel technieken die met name in de medische wereld worden gebruikt, zijn het resultaat van ontwikkelingen in het kader van ruimte-exploratie of van onderzoek uitgevoerd door astronauten aan boord van het ISS. Dankzij dit onderzoek is ons inzicht ook fors toegenomen in de fysische, chemische en biologische processen die het leven op aarde beheersen.

NO2 concentrations over Europe (klik om te vergroten)
These images, using data from the Copernicus Sentinel-5P satellite , show the average NO2 concentrations from 13 March to 13 April 2020, compared to the March-April averaged concentrations from 2019. The percentage decrease is derived over selected cities in Europe and has an uncertainty of around 15% owing to weather differences between 2019 and 2020.

Het nationale onderzoeksprogramma voor AO STEREO financiert projecten die de schat aan informatie in satelliet- en luchtgegevens gebruiken om informatie te extraheren die nuttig is voor onze samenleving, met name op het gebied van epidemiologie, monitoring van ecosystemen en risicobeheer.

  • Het project MAUPP (Modelling and forecasting African Urban Population Patterns for vulnerability and health assessments), brengt Belgische en buitenlandse partners samen en wordt gecoördineerd door Marius Gilbert en Catherine Linard van het Laboratorium voor ruimtelijke epidemiologie aan de ULB. Het doel is om met behulp van satelliet- en terreingegevens modellen te ontwikkelen om de kennis van de demografische structuren van de stedelijke bevolking in Afrika ten zuiden van de Sahara te verbeteren. Deze informatie kan de betrokken autoriteiten, en belanghebbenden helpen bij het identificeren van de populaties die het meest vatbaar zijn voor besmettelijke ziekten en bij het begrijpen van de drijvende krachten achter de verspreiding ervan.
    MAUPP - Inzicht verwerven in bevolkingspatronen in steden en sloppenwijken ten zuiden van de Sahara

  • Het project REACT (Remote Sensing for Epidemiology in African Cities), geleid door een internationaal consortium van vier universiteiten, een spin-off van het MAUPP-project, richt zich op de strijd tegen malaria (verantwoordelijk voor 400.000 doden per jaar) in stedelijke gebieden in Afrika ten zuiden van de Sahara.
    REACT: Infectieziekten bestrijden met behulp van aardobservatie

Het RACE-platform (Rapid Action in response to Coronavirus with Earth observation) is ontsproten aan de samenwerking tussen ESA en de Europese Commissie. Het gebruikt gegevens van aardobservatiesatellieten om de impact te meten van de opsluiting ten gevolge van het coronavirus, en het opvolgen van de heropstart van de maatschappij na de crisis. Dankzij dit platform kunnen belangrijke milieuparameters in de gaten worden gehouden zoals veranderingen in lucht- en waterkwaliteit, evenals economische en menselijke activiteiten zoals industrie, navigatie, bouw, verkeer en landbouwproductiviteit. 

Stikstofdioxide (NO2) is een belangrijke luchtverontreinigende stof. Op beelden van de satelliet Sentinel-5P zien we duidelijk afnemende NO2-concentraties als gevolg van afgenomen menselijke activiteit door de huidige inperkingsmaatregelen.

De COVID-19 pandemie heeft ons dagelijks leven vrijwel lamgelegd. Als de verspreiding van de ziekte eenmaal onder controle is, zal de wereld voor enorme uitdagingen komen te staan om terug te keren naar het normale leven. Om experts van de Europese onderzoekscentra en technische organisaties te ondersteunen, heeft ESA initiatieven gelanceerd om de gevolgen van de pandemie voor de samenleving, de economie en het milieu beter te begrijpen en te verzachten.

  • ESA biedt, via het ARTES 4.0 BASS-programma (Business Applications and Space Solutions), oproepen tot het indienen van diensten-/productdemonstratieprojecten om de COVID-19-crisis te helpen aanpakken:
    ARTES 4.0 BASS helping to deal with the COVID-19 outbreak

  • ESA vraagt aan zowel expert-wetenschappers in aardobservatie en ‘machine learning’ als aan het grote publiek om ideeën aan te dragen hoe satellietgegevens kunnen helpen bij het opvolgen en gecontroleerd normaliseren van de situatie in de komende maanden.
    COVID-19 Custom Script Contest by Euro Data Cube

  • Sentinel-5P biedt essentiële informatie over de concentratie van luchtverontreinigende stoffen. Er blijft echter een enorm potentieel voor het gebruik van A0-gegevens voor het ontcijferen van andere veranderingen die gaande zijn. ESA lanceert een oproep aan wetenschappers en bedrijven om de mogelijkheden van satellietgegevens te verkennen om bijvoorbeeld veranderingen in transportnetwerken, commerciële havens en zware industrie in kaart te brengen.
    Submit an innovative proposal for characterising COVID-19 impacts

De vaardigheden van verschillende onderzoekers – projectcoördinatoren van het STEREO-programma – werden in het voetlicht geplaatst tijdens deze Coronacrisis: